BAKIRÇAY İZLENİMLERİ- BERGAMA KOZAK

Toprakla Gelen 12 Ağustos 2019

NİHAT DELİBAŞI

TOPRAKLA GELEN olarak çıktığımız yolculukta Kınık sonrası durağımız bilinen adıyla Bergama Kozak Yaylası. Bergama merkezde 40 dereceyi gösteren termometreler, çam ağaçlarının gölgesinde kendini tatlı bir serinliğe bırakıyor.

Türkiye’nin çam fıstığı üretim merkezi Kozak’ta hasat sona ermiş. Sergi alanında Karaveliler Köyü’nden bir üretici çocuklarıyla birlikte çam kozalaklarını seriyor.

Ayaküstü sohbete koyuluyoruz. Geçtiğimiz yıl 60 lira olan kabuklu fıstığın kilogramı bu sene 80 TL. İç fıstığın kilogramı ise 320- 350 Tl arasında…

FİYAT GÜZEL AMA..

Serilen ürünlerden ayıklanan kabuklu fıstıklar, su dolu varillere konuyor. İçi dolu olanlar dibe çökerken, içi boş olanlar ise suyun üzerinde kalıyor. Suyun üzerinde kalanlar kışın evlerde ya da ahıllarda ısınma için kullanılacak…

Verim nasıl diye sorduğumuzda yanıt 6’da 1 oluyor. Bu 6 tondan 1 ton ürün demek. Çam fıstığı üretiminin yüzde 80’inin karşılandığı Kozak Yaylası’nda üretimin 2 bin tondan 200 tonlara gerilemesi karşısında üretici çaresiz.

Çamfıstığı rekoltesi ile ilgili verim düşüklüğü nedenlerini araştırmak üzere Süleyman Demirel Üniversitesi Orman Fakültesi, Karadeniz Teknik Üniversitesi Orman Fakültesi, Ege ve Dokuz Eylül Üniversiteleri Biyoloji ve Mikrobiyoloji Anabilim dallarınca yapılan ortak çalışmalar sonucunda soruna bir mantar hastalığı ve bir böceğin neden olabileceği belirtilerek Çam Fıstığı Araştırma Enstitüsü kurulması talep edilmişti. Çam Fıstığı Araştırma ve Koruma Enstitüsü Kurulması hakkındaki kanun teklifinin reddedilmesi ise üreticiler başta olmak üzere bölge insanını üzen bir gelişme olmuş.

KOMPLO TEORİSİ Mİ DEĞİL Mİ?

Çam fıstığındaki rekolte ve verim düşüklüğü için köylülerin dile getirdiği bir diğer konu ise bu nadide ürünün yetiştiği İtalya, İspanya ve Fransa gibi ülkelerde de aynı sıkıntının olduğu ve sadece Portekiz’de sıkıntı yaşanmadığı…Komplo ve teori bunun neresinde derseniz, “Portekiz…Mantar hastalığı ve böceği başımıza Portekiz musallat etti. Bu işin arkasında Portekiz var.” Gerçeklik payı var mı yok mu bu Toprakla Gelen’i aşan bir konu. Gücümüz Bergama Kozak’ı ziyarete yetti. Eğer imkan tanınırda bir sponsor bulursak konuyu neden yerinde araştırmayalım diye esprili bir yanıt vererek yola devam ediyoruz…

BİRDE NE YAPACAĞINI ANLATIRSA

Sonraki durağımız İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin , kentin kuzeyini kültür, doğa ve turizm aracılığıyla kalkındırmaya namzet olarak gösterilen HORIZON 2020 Programı kapsamında oluşturulan ‘RURITAGE-Kültürel Miras Esaslı Sistematik Stratejiler Yoluyla Kırsal Yenilenme’ merkezi. Mesai saati sona erdiği için haliyle merkezde kimse yok. 550 bin euro fon desteğiyle Bergama, Kınık ve Dikili’yi içine alan Bakırçay Havzası’nın ekonomik ve sosyal gelişimine katkı sağlayacak proje turizm, doğa ve kırsal kalkınma odaklı faaliyetlerle bölgenin ekonomik gelişimine katkıda bulunmayı ve kültürel mirasın korunmasını amaçlıyor.

SÜT KUZUSU PROJESİ BİZİ DIŞLAMASIN

Sadece Çamavlu Köyü’nün 6 binin üzerinde küçük ve büyükbaş hayvan varlığına sahip olduğu, Mayıstan, Ağustos ortasına kadar büyük ve küçükbaş hayvanların ortaklaşa otladığı Madra Dağı eteklerindeyiz…Saat 18.00 civarı…Köylüler hayvanlarını sağım telaşında.. Bergama merkezde 40 dereyi bulan sıcağı karşın efil efil esen bir yel karşılıyor bizi..

Sağda solda irili ufaklı sürüler dolaşıyor. Bir kısım köylü azalan ot varlığını dikkate alarak köye, indirmiş havyanlarını…Kalan büyükbaşlarda birkaç haftaya kadar inecek..Küçükbaşlar ise yeni yılın ilk günlerine kadar buralarda…

Büyükbaş hayvan sahipleri ile konuşuyoruz. “2 liralık fiyat kurtarıyor mu” diye sorduğumda “Ne 2 lirası” yanıtını alıyorum. “Ulusal Süt Konseyi Mayıs ayından itibaren süt fiyatını 2 TL olarak açıkladı dediğimde ise yanıt “O fiyat buralarda geçerli değil” oluyor. Balıkesir ve Bergama’da konkordato ilan eden ve kayyuma devredilen İpek Çiftliği, Ak- du firmaları dışında yerel mandıralar alıcı pozisyonda. Litre fiyatı 1. 75 ile 1.85 arasında değişiyor. Yem en büyük maliyet. Yayla olmasa köylü iyice perişan olacak…

SOYER’E BİZİ UNUTMA SESLENİŞİ  

Çözüm üzerine konuşurken, Köy Koop İzmir Başkanı Neptün Soyer ile yaptığımız haberi ve İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin Türkiye’ye örnek Süt Kuzusu projesinin Bergama Kozak köylerini içine alacak şekilde genişlemesi projesini söylediğimizde “Yukarıbey Köyü’nde üreticiden 2.20’ye süt alacaklar. Güzel bir gelişme. Ancak, yeterli değil. Ayrım yapmadan diğer süt üreticisi besici köy üreticilerini de kapsama almalılar” çağrısını Büyükşehir Belediye Başkanı Tunç Soyer ve ekibinin dikkate alacağı temennisi ile ayrılıyoruz.

Üreti

 


Yazı hakkında yapılan yorumlar

avatar
  Subscribe  
Bildir

Haber Bülteni

Toprakla Gelen sitesinde paylaşılan son dakika haberleri ve özel röportajları anında posta kutunda görmek ister misin?


Sosyal Medyada Biz

Yazarlarımız

Nihat DELİBAŞITüm
Yazıları
Enver OlgunsoyTüm
Yazıları
burcuesmerTüm
Yazıları
Özgür KurşunTüm
Yazıları
Türker AdakaleTüm
Yazıları
Aydın ŞenerTüm
Yazıları
Sinan DoğanTüm
Yazıları
Özdem EkinciTüm
Yazıları
Destina AkgünTüm
Yazıları
Erdim ERDURANTüm
Yazıları